Học Kỳ Sinh Tử

Những quả cầu tím lơ lửng trên bầu trời Hàn Quốc trong 'Duty After School' không đơn thuần là sinh vật ngoại lai; chúng là hiện thân vật chất hóa của những áp lực vô hình mà học sinh trung học phải gánh chịu. Hãy quan sát cách chúng tồn tại: im lặng, bất động, nhưng sẵn sàng lao xuống xé xác bất kỳ ai. Đây là một phép ẩn dụ sắc sảo cho kỳ thi đại học (Suneung) – một thế lực đè nặng lên thanh xuân, chờ đợi để nuốt chửng những kẻ sơ sẩy. Việc chính phủ quyết định huy động học sinh lớp 12 ra chiến trường để đổi lấy 'điểm cộng' là một sự mỉa mai cay đắng nhất về hệ thống giáo dục Á Đông. Ở đó, giá trị của một con người được cân đo bằng điểm số, ngay cả khi thế giới đang đứng bên bờ vực diệt vong. Đạo diễn Sung Yong-il đã rất tinh tế khi duy trì tông màu tím lạnh lẽo cho các sinh vật này, tạo ra một sự đối lập thị giác cực đại với màu đồng phục trường học truyền thống, tượng trưng cho sự xâm lấn của cái chết vào không gian của sự trưởng thành.

Trong một thế giới mà người lớn hoặc là những kẻ cơ hội (như các quan chức chính phủ), hoặc là những người bất lực, nhân vật Trung úy Lee Choon-ho hiện lên như một điểm tựa đạo đức duy nhất. Anh đại diện cho hình mẫu người lớn lý tưởng – người nhận trách nhiệm bảo vệ thay vì lợi dụng trẻ em. Tuy nhiên, bi kịch của Lee Choon-ho nằm ở chỗ anh buộc phải huấn luyện những đứa trẻ này thành những cỗ máy giết chóc để chúng có cơ hội sống sót. Đây là một mâu thuẫn nội tại sâu sắc: để cứu mạng chúng, anh phải hủy diệt phần 'trẻ con' trong chúng. Sự hy sinh của anh ở cuối phần 1 không chỉ là một cao trào cảm xúc, mà còn là sự sụp đổ của lá chắn cuối cùng ngăn cách trẻ em với sự tàn độc thuần túy của thế giới. Khi Lee Choon-ho ra đi, bộ phim chuyển mình từ một tác phẩm hành động-sinh tồn sang một vở bi kịch tâm lý nặng nề, nơi các học sinh bị bỏ lại trong sự hoang mang tột độ.

Phần lớn thời lượng của phim dành để khai thác sự chuyển biến tâm lý của nhóm học sinh lớp 3-2. Chúng ta thấy một phổ nhân vật rộng lớn: từ thủ lĩnh quyết đoán, kẻ bắt nạt, cho đến những tâm hồn yếu đuối. 'Duty After School' thành công trong việc xây dựng 'động lực nhóm'. Khi đối mặt với cái chết, những ranh giới về địa vị xã hội trong trường học dần biến mất, nhưng thay vào đó là sự nảy sinh của những chấn thương tâm lý (PTSD) chưa được xử lý. Việc cầm súng không làm chúng mạnh mẽ hơn; nó chỉ làm chúng chai sạn đi. Phim không ngần ngại phơi bày những khoảnh khắc ích kỷ, sự hèn nhát và cả những sai lầm chết người xuất phát từ sự non nớt. Điều này tạo nên tính chân thực đến tàn nhẫn, khác xa với những bộ phim anh hùng học đường thường thấy. Mỗi lần một thành viên nằm xuống, đó không chỉ là mất mát về quân số, mà là một mảnh linh hồn của cả tập thể bị xé nát.

Chúng ta không thể phân tích 'Duty After School' mà không nhắc đến cái kết đầy tranh cãi. Nhiều khán giả cảm thấy bị phản bội khi kẻ sát nhân cuối cùng không phải là quái vật ngoài hành tinh, mà lại là một người bạn cùng lớp bị tâm thần phân liệt. Tuy nhiên, dưới góc độ phê bình điện ảnh, tôi cho rằng đây là một lựa chọn cực đoan nhưng nhất quán với chủ đề xuyên suốt: 'Con người là quái vật thực sự'. Sự kiện xả súng ở tập cuối là lời tuyên cáo nghiệt ngã rằng: hệ thống đã phá hủy tâm trí của những đứa trẻ này đến mức không thể cứu vãn. Quái vật ngoài hành tinh chỉ tiêu diệt thể xác, nhưng nỗi sợ hãi về việc thất bại trong xã hội (kỳ thi bị hủy bỏ) và sự sụp đổ của niềm tin đã tiêu diệt nhân tính. Mặc dù nhịp phim ở những tập cuối có phần vội vã và logic hành động của một số nhân vật bị đẩy đi quá xa, nhưng thông điệp về sự 'tự hủy diệt' là một kết luận sắc lẹm cho toàn bộ hành trình.

Về mặt kỹ thuật, bộ phim sử dụng phong cách quay phim handheld (cầm tay) trong các cảnh chiến đấu để tạo ra cảm giác hỗn loạn và chân thực như phim tài liệu chiến tranh. Ánh sáng trong phim chuyển dịch dần từ tông vàng ấm của những ngày đầu ở trường sang tông xanh lạnh và xám xịt của những khu căn cứ quân sự bỏ hoang. Âm nhạc cũng đóng vai trò quan trọng, khi những giai đoạn kịch tính được đẩy lên cao trào bằng tiếng đàn dây dồn dập, đan xen với những khoảng lặng chết chóc. Thiết kế âm thanh của các quả cầu – tiếng rít và tiếng đập – tạo ra một áp lực thính giác thường trực. Cách dàn dựng các cảnh quay góc rộng cho thấy sự nhỏ bé của con người giữa đống đổ nát, nhấn mạnh vào cảm giác bị bỏ rơi bởi thế giới người lớn.