핑계고

Cái tên 'Pinggyego' tự thân nó đã là một sự giải cấu trúc (deconstruction). Trong tiếng Hàn, 'Pinggye' nghĩa là cái cớ, lời bao biện. Việc đặt tên chương trình là 'Mượn cớ' chính là một lời tuyên chiến ngầm với các định dạng truyền hình truyền thống vốn luôn bị ám ảnh bởi 'Concept' (ý tưởng chủ đạo). Ở đây, cái cớ để gặp gỡ chỉ là để... ăn một bữa, uống một tách cà phê và nói những chuyện phiếm. Sự vắng mặt của kịch bản không phải là dấu hiệu của sự lười biếng sáng tạo, mà là một sự lựa chọn mang tính bản thể luận. Nó cho phép thời gian chảy trôi một cách tự nhiên nhất. Trong điện ảnh, chúng ta gọi đây là 'thời gian thực' (real-time). Khi người xem chứng kiến Yoo Jae-suk và khách mời tranh luận về việc nên ăn món gì trong 15 phút, họ không còn là khán giả thụ động nữa; họ trở thành những thực thể cùng tồn tại trong không gian đó. Sự 'vô nghĩa' của nội dung chính là cái bẫy ngọt ngào nhất để dẫn dụ sự chân thực (authenticity) lộ diện.

Nếu trong 'Running Man' hay 'Infinite Challenge', Yoo Jae-suk là một vị tổng tư lệnh điều phối nhịp độ kinh khủng của các trò chơi, thì trong Pinggyego, ông ta hóa thân thành một 'Flâneur' - kẻ dạo chơi trong ngôn từ. Kỹ năng thượng thừa của Yoo Jae-suk ở đây không nằm ở việc đặt câu hỏi sắc sảo, mà nằm ở khả năng 'lắng nghe sự im lặng'. Ông cho phép khách mời được thả lỏng đến mức họ quên mất sự hiện diện của ống kính. Đây là một sự chuyển dịch về mặt nhân học trong giải trí: từ việc trình diễn (performing) sang việc tồn tại (being). Yoo Jae-suk đóng vai trò như một chất xúc tác hóa học, không làm thay đổi bản chất của các nguyên tố (khách mời) nhưng giúp phản ứng 'thật' xảy ra nhanh hơn. Ông chấp nhận bị mắng, chấp nhận những quãng nghỉ vô duyên, và chính sự hạ mình của 'vị vua' truyền hình đã tạo ra một vương quốc của sự bình đẳng.

Một trong những điểm yếu chết người của các chương trình YouTube là sự tham lam về nhịp điệu (pacing). Họ sợ khán giả rời đi nên cắt ghép dồn dập. Pinggyego đi ngược lại hoàn toàn. Một tập phim có thể kéo dài hơn một tiếng đồng hồ với chỉ một góc máy cố định hoặc những cú lia đơn giản. Sự đơn điệu này, dưới góc nhìn phê bình, lại chính là 'Minimalism' (Chủ nghĩa tối giản) trong nội dung. Nó phản ánh một tâm thế xã hội đương đại: chúng ta đã quá mệt mỏi với sự kịch tính. Việc nhìn thấy những ngôi sao hạng A như Gong Yoo hay Lee Dong-wook ngồi nói về việc họ cô đơn ra sao khi ở nhà, hay họ lóng ngóng thế nào với công nghệ, tạo ra một sự 'giải huyền thoại' (demythologization). Khán giả tìm thấy sự an ủi không phải từ những lời khuyên đạo lý, mà từ việc nhận ra rằng: 'À, những vị thần này cũng có những lời bao biện tầm thường như mình'.

Bối cảnh của Pinggyego thường là những quán cafe nhỏ, phòng chờ, hoặc đơn giản là một chiếc bàn tròn gỗ. Trong ngôn ngữ điện ảnh, không gian hẹp tạo ra sự gần gũi (intimacy). Việc bố trí máy quay ở những góc độ không quá can thiệp (non-intrusive) giúp duy trì 'Bức tường thứ tư' nhưng đồng thời cũng mời gọi khán giả bước qua nó bằng âm thanh. Tiếng nhai thức ăn, tiếng cười sảng khoái không kìm nén, tiếng xì xào của ê-kíp phía sau... tất cả tạo nên một lớp kết cấu âm thanh (soundscape) vô cùng sống động. Nó không phải là sự hoàn hảo của phòng thu, mà là sự hoàn hảo của cuộc sống thường nhật. Đây chính là 'Cinema Verite' trong hình hài của một chương trình giải trí mạng.

Tại sao Pinggyego lại đạt hàng triệu lượt xem cho những nội dung 'vô thưởng vô phạt'? Câu trả lời nằm ở giá trị của sự kết nối. Trong một kỷ nguyên số hóa nơi mọi tương tác đều được tính toán bằng thuật toán, Pinggyego mang lại cảm giác của một buổi 'tám chuyện' vỉa hè. Nó không cố gắng dạy bảo ai, không cố gắng tạo trend (dù vô tình tạo ra rất nhiều), nó chỉ đơn giản là cung cấp một sự hiện diện. Đối với nhiều người trẻ đơn độc, chương trình này giống như một tiếng ồn trắng (white noise) đầy ấm áp, lấp đầy khoảng trống của sự cô đơn bằng những tiếng cười vô tư lự.