Hulk vs. Thor

Để hiểu được tại sao 'Hulk vs. Thor' vẫn giữ vững vị thế sau hơn một thập kỷ, ta phải nhìn vào cách Frank Paur và Sam Liu định nghĩa về 'bạo lực'. Trong điện ảnh, bạo lực thường bị lạm dụng như một công cụ câu khách rẻ tiền, nhưng ở đây, nó là một ngôn ngữ biểu đạt. Phim không ngại phô diễn sự tàn khốc: máu đỏ thắm trên nền tuyết trắng Asgard, tiếng xương gãy vụn và những tiếng gầm xé toang không gian. Sự đối lập về thẩm mỹ giữa hai nhân vật chính được xây dựng cực kỳ tinh tế. Thor đại diện cho tính trật tự, sự hào nhoáng của thần quyền với bộ giáp bạc lấp lánh và chiếc búa Mjolnir biểu trưng cho luật lệ. Ngược lại, Hulk là hiện thân của sự hỗn mang – một khối cơ bắp xanh thẫm, không phục trang, không vũ khí, chỉ có bản năng thuần túy. Khi Loki tách rời Bruce Banner ra khỏi Hulk, hắn vô tình đã giải phóng một 'nguyên tử năng' sống, một thực thể không có linh hồn để kiềm tỏa, không có lương tâm để hối lỗi. Cảnh quay Hulk tàn phá cánh cổng Asgard không chỉ là màn phô diễn kỹ thuật hoạt họa, mà còn là sự sụp đổ của một hệ tư tưởng: Rằng ngay cả nơi thánh địa thiêng liêng nhất cũng có thể bị vấy bẩn bởi cơn giận dữ trần tục.

Điểm cốt lõi làm nên chiều sâu của phim nằm ở mối quan hệ cộng sinh đầy đau đớn giữa Bruce Banner và Hulk. Trong phần lớn các phiên bản điện ảnh, Banner được nhìn nhận như một nạn nhân. Nhưng trong 'Hulk vs. Thor', nỗi đau đó được đẩy lên thành một bi kịch mang tính tôn giáo. Khi Banner được đưa đến Asgard, anh ta đứng giữa những vị thần nhưng lại mang trong mình một 'con quỷ' mà ngay cả thần linh cũng phải khiếp sợ. Thor, mặt khác, hiện lên với vẻ kiêu hãnh của một hoàng tử vốn tin rằng mình là đỉnh cao của sức mạnh. Sự ngạo nghễ của Thor bị lung lay tận gốc rễ khi anh nhận ra Mjolnir – thứ vũ khí có thể hạ gục những khổng lồ băng vĩ đại nhất – lại chẳng thể khuất phục được một sinh vật vô tri về mặt tâm hồn như Hulk. Cuộc chiến này là một sự sỉ nhục đối với thần thánh. Nó chứng minh rằng sức mạnh của thần linh có giới hạn, trong khi nỗi đau của con người (thứ nuôi dưỡng Hulk) là vô biên. Kịch bản đã rất khéo léo khi lồng ghép việc Loki thao túng Hulk, biến gã khổng lồ thành một công cụ ám sát, từ đó đặt ra câu hỏi: Ai mới là kẻ thực sự quái vật? Kẻ mang hình hài quái vật nhưng vô tội, hay kẻ mang danh vị thần nhưng đầy lòng đố kỵ và tà ác?

Về mặt kỹ thuật, 'Hulk vs. Thor' là một minh chứng cho sức mạnh của hoạt hình 2D truyền thống trước khi kỷ nguyên 3D chiếm lĩnh. Phong cách đồ họa chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ nét vẽ của Jack Kirby, với những đường nét thô ráp, góc cạnh nhưng đầy sức sống. Cách các họa sĩ xử lý chuyển động (animation) trong các phân cảnh chiến đấu đạt đến độ thượng thừa. Mỗi cú va chạm đều có 'trọng lượng' (weight) – một khái niệm vật lý mà nhiều phim CGI hiện đại thường bỏ lỡ. Bảng màu của phim là một sự sắp đặt đầy dụng ý. Asgard hiện lên với tông màu vàng kim, đỏ và xanh dương đậm, gợi nhắc đến sự thịnh vượng và quyền uy. Tuy nhiên, khi Hulk xuất hiện, sắc xanh lá cây rực rỡ và đầy kích động của hắn làm xáo trộn hoàn toàn bảng màu đó. Đó là sự xâm lăng của màu sắc, tượng trưng cho sự xâm lăng của ngoại vật vào cõi thánh. Âm nhạc của Guy Michelmore cũng đóng vai trò then chốt, với những giai đoạn dàn nhạc giao hưởng dồn dập, tạo nên không khí của một bản trường ca bi tráng, nơi mà ranh giới giữa người hùng và kẻ phản diện trở nên mờ nhạt trong khói bụi chiến trường.

Tại sao chúng ta vẫn phải nói về 'Hulk vs. Thor' khi đã có một 'Thor: Ragnarok' hài hước và đầy màu sắc của Taika Waititi? Câu trả lời nằm ở 'tính nguyên bản'. Phim của Waititi là một sự giải trí tuyệt vời, nhưng nó thiếu đi sự tôn trọng đối với nỗi đau nguyên thủy của Hulk. Trong phiên bản 2009 này, Hulk không phải là một đứa trẻ to xác biết nói; hắn là một thảm họa thiên nhiên. Tác phẩm này nhắc nhở chúng ta rằng, cốt lõi của Hulk là nỗi buồn. Sự đối đầu với Thor chỉ là cái cớ để bộc lộ rằng Hulk thực chất là một linh hồn lạc lối, bị tước đoạt hòa bình bởi lòng tham của con người và sự đố kỵ của thần linh. Với tư cách là một nhà phê bình, tôi đánh giá cao cách bộ phim giữ vững lập trường về tông màu tối giản nhưng quyết liệt. Nó không cần những câu đùa mỉa mai để giảm bớt sự căng thẳng. Nó bắt khán giả phải đối mặt trực diện với sự tàn khốc của quyền lực. Đây chính là 'Editorial' bằng hình ảnh về việc làm thế nào để chuyển thể một đầu truyện tranh mà không làm mất đi linh hồn của nó.