Người Nổi Tiếng

Trung tâm của 'Celebrity' là Seo A Ri (Park Gyu-young), một nhân viên bán mỹ phẩm dạo từng có xuất thân giàu có. Sự thăng tiến của cô trong thế giới Influencer không phải là một sự tình cờ, mà là kết quả của một chiến lược marketing tàn khốc. Bộ phim đã xuất sắc trong việc mô tả 'nền kinh tế của sự chú ý' (Attention Economy). Ở đó, giá trị của một con người được phân loại dựa trên số lượng người theo dõi: từ hạng C, hạng B đến những 'nữ hoàng' hạng A với hàng triệu followers. Cấu trúc giai cấp trong phim không còn dựa trên dòng máu hay học vấn, mà dựa trên 'tầm ảnh hưởng'. Hội Gabin – một nhóm những cô gái thượng lưu tự xưng – chính là biểu tượng cho sự độc hại của chủ nghĩa tiêu dùng. Họ không tạo ra giá trị, họ chỉ tiêu thụ và trưng bày. Phim đặt ra một câu hỏi triết học nhức nhối: Bạn là ai khi chiếc điện thoại thông minh tắt ngóm? Sự hiện hữu của Seo A Ri ban đầu là một sự phản kháng, nhưng khi cô dần lún sâu vào guồng quay, cô nhận ra rằng để tiêu diệt con quái vật, cô buộc phải trở thành một phần của nó. Sự mâu thuẫn này được biên ký kịch bản triển khai rất logic, biến quá trình 'thắc mắc – thâm nhập – thao túng' của A Ri thành một bài học về sự tha hóa của quyền lực.

Đạo diễn Kim Cheol-kyu đã sử dụng một ngôn ngữ thị giác đầy tính toán. Mỗi khung hình trong thế giới của 'Celebrity' đều được bão hòa màu sắc, rực rỡ đến mức nhân tạo, phản ánh đúng bản chất của Instagram: một bộ lọc (filter) che đậy thực tại tồi tàn. Những buổi tiệc tùng xa hoa, những bộ cánh Haute Couture và những căn penthouse lộng lẫy được quay với góc máy rộng, tạo cảm giác choáng ngợp nhưng lại trống rỗng. Sự tương phản giữa không gian chật hẹp, u tối trong căn nhà cũ của A Ri và sự hào nhoáng của các showroom thời trang tạo nên một sự đứt gãy thị giác đầy kịch tính. Điểm đặc biệt nhất chính là cách phim lồng ghép các yếu tố đồ họa mạng xã hội – những dòng bình luận chạy dọc màn hình, những thông báo thả tim, những lượt share. Chúng không chỉ là trang trí, chúng là những 'vị thần' mới đang phán xét số phận nhân vật. Điện ảnh ở đây đã chuyển hóa thành một dạng 'văn hóa lướt' (scrolling culture), nơi nhịp phim nhanh, dồn dập, mô phỏng sự ngắn hạn của sự chú ý trong thời đại số.

Kẻ phản diện thực sự trong 'Celebrity' không phải là những cô nàng phù phiếm trong Hội Gabin, mà là 'bbbfamous' – một thực thể ẩn danh đại diện cho sự đố kỵ của đám đông. Đây là một phép ẩn dụ sắc sảo về mặt trái của mạng xã hội: sự dân chủ hóa của lòng thù hận. 'bbbfamous' có thể là bất cứ ai – một nhân viên tiệm spa, một kẻ thất nghiệp, hay một người hâm mộ cuồng nhiệt bị bỏ rơi. Bộ phim phân tích rất sâu tâm lý của kẻ 'tẩy chay' (cancel culture). Những kẻ đứng sau bàn phím cảm thấy mình có quyền lực tối thượng khi có thể hạ bệ một thần tượng chỉ bằng một vài tin đồn chưa kiểm chứng. Sự trỗi dậy và sụp đổ của Seo A Ri là một đồ thị hình sin mà ở đó, 'công chúng' vừa là người nâng đỡ, vừa là đao phủ. Phim đã lột trần sự thật rằng: Sự nổi tiếng không dựa trên sự yêu mến, mà dựa trên sự tò mò và ác ý của những người xa lạ. Chính sự ẩn danh đã giải phóng những bản năng thú tính nhất của con người, biến mạng xã hội thành một đấu trường La Mã hiện đại nơi máu chảy dưới dạng những 'comments' ác ý.

Mối quan hệ giữa Seo A Ri, Han Jun-kyung (người thừa kế tập đoàn tài phiệt) và Yoon Shi-hyeon (con dâu nhà giàu có tư cách đạo đức nhất) tạo nên một tam giác giai cấp thú vị. Han Jun-kyung đại diện cho 'Old Money' (giàu từ trong trứng) nhưng lại bị thu hút bởi sự chân thật của A Ri. Tuy nhiên, ngay cả sự chân thật đó cũng sớm bị đóng gói thành một món hàng hóa. Sự đối lập giữa vẻ thanh tao, điềm tĩnh của Yoon Shi-hyeon và sự ồn ào, kệch cỡm của hội Gabin là một lời nhắc nhở về những giá trị cũ đang dần biến mất. Trong thế giới của 'Celebrity', sự sang trọng không còn nằm ở thần thái, mà nằm ở số lượng hợp đồng quảng cáo. Phim đã thực hiện một cú twist ngoạn mục khi cho thấy ngay cả những kẻ tự xưng là 'thượng đẳng' nhất cũng phải quỳ gối trước thuật toán. Đây chính là thông điệp chính trị ngầm định: Công nghệ không xóa bỏ phân biệt giai cấp, nó chỉ tạo ra những hình thức nô lệ mới mà ở đó, chúng ta đều là nô lệ của màn hình điện thoại.

Cái kết của 'Celebrity' không đi theo lối mòn của sự trả thù đẫm máu hay sự chiến thắng vinh quang. Seo A Ri chọn cách rời bỏ. Đó là một hành động mang tính biểu tượng cao. Trong một thế giới mà ai cũng khao khát được nhìn thấy, việc chọn cách 'biến mất' chính là hình phạt nặng nề nhất đối với hệ thống. Bộ phim kết thúc bằng hình ảnh A Ri từ bỏ tài khoản triệu followers, một hành động giải phóng bản thân khỏi 'nhà tù' kỹ thuật số. Tuy nhiên, đạo diễn cũng rất thực tế khi cho thấy rằng sau sự sụp đổ của một ngôi sao này, sẽ có những ngôi sao khác mọc lên. Thuật toán vẫn tiếp tục chạy, và đám đông vẫn tiếp tục đói khát những drama mới. Sự chiến thắng của A Ri chỉ là một chiến thắng cá nhân nhỏ bé trước một hệ thống khổng lồ và tàn nhẫn.