Vương Triều Xác Sống

Xuyên suốt hai mùa phim, từ khóa quan trọng nhất không phải là 'xác sống', mà là 'cơn đói'. Trong thế giới của 'Kingdom', cơn đói hiện diện ở khắp mọi nơi, từ cung điện nguy nga đến những ngôi làng nghèo đói xơ xác. Nhưng sự khác biệt nằm ở bản chất của cơn đói đó. Người dân nghèo đói vì thiếu lương thực, vì sự bóc lột của tầng lớp quan lại, dẫn đến hành động tuyệt vọng là ăn thịt người chết – ngòi nổ cho dịch bệnh kinh hoàng. Trong khi đó, tầng lớp thống trị, đại diện là gia tộc Haewon Cho, lại 'đói' quyền lực. Cơn đói của họ không thể lấp đầy bằng cơm gạo, mà bằng máu, bằng sự thao túng và bằng việc duy trì một vương triều bù nhìn ngay cả khi nhà vua đã trở thành một cái xác biết đi. Sự thiên tài của Kim Eun-hee nằm ở việc biến 'xác sống' thành một phép ẩn dụ cho tầng lớp bị áp bức. Khi người dân bị dồn vào đường cùng, họ trở thành những sinh vật không lý trí, chỉ biết lao về phía trước để cắn xé. Điều này phản ánh nỗi sợ hãi tột cùng của giới quý tộc đối với sự nổi dậy của quần chúng. Tuy nhiên, nhìn sâu hơn, những thây ma đó chính là sản phẩm trực tiếp từ sự thối nát của triều đình. Nếu triều đình không tham tàn, nếu dân không đói đến mức phải ăn thịt đồng loại, thì dịch bệnh đã không bùng phát. 'Kingdom' đã chỉ ra một sự thật nghiệt ngã: xác sống chỉ là triệu chứng, còn căn bệnh thực sự nằm ở trung tâm của quyền lực. Đạo diễn Kim Seong-hun đã rất khéo léo khi sử dụng nhịp điệu phim để nhấn mạnh sự tương phản này: những cảnh quay chậm rãi, tĩnh lặng trong cung điện đối lập hoàn toàn với nhịp độ nhanh, hỗn loạn của những cuộc tháo chạy dưới hạ giới. Đó là sự đối lập giữa một trật tự giả tạo và một thực tại đổ nát.

Nhân vật Thái tử Lee Chang (Joo Ji-hoon thủ vai) không được xây dựng theo hình mẫu anh hùng hoàn hảo ngay từ đầu. Anh bắt đầu hành trình với mục đích chính là bảo vệ mạng sống của chính mình trước sự truy sát của Lãnh tướng Cho Hak-ju. Tuy nhiên, hành trình đi về phía Nam, trực tiếp chứng kiến nỗi đau của người dân, đã làm biến đổi hoàn toàn tư duy của anh. Lee Chang là nhãn quan để khán giả nhìn vào sự mục nát của Joseon. Anh đặt ra những câu hỏi mà không một vị vua hay quan lại nào dám hỏi: Tại sao dân ta lại khổ đến thế? Tại sao quyền lực lại được đặt trên mạng người? Sự phát triển nhân vật của Lee Chang được khắc họa qua những quyết định đau đớn. Anh không chỉ chiến đấu với xác sống bằng gươm giáo, mà còn chiến đấu với những tư tưởng phong kiến hủ bại đang bám rễ trong đầu những người đồng hành. Lee Chang đại diện cho một hy vọng mới, một sự cải cách cần thiết nhưng đầy máu và nước mắt. Anh hiểu rằng, để cứu vương quốc, anh không chỉ cần tiêu diệt những thây ma, mà còn phải tiêu diệt cái hệ thống đã sinh ra chúng. Đây là một sự chuyển biến mang tính nhân học sâu sắc: từ một cá nhân ưu tú tách biệt, anh trở thành một phần của cộng đồng, chấp nhận hy sinh tước vị để đổi lấy sự tồn vong của dân tộc. Joo Ji-hoon đã thể hiện xuất sắc sự mệt mỏi nhưng kiên định trong đôi mắt của Lee Chang, khiến nhân vật này trở nên gần gũi và đáng tin cậy hơn bao giờ hết.

Đối trọng lớn nhất của Lee Chang không phải là đám xác sống khát máu, mà là Lãnh tướng Cho Hak-ju (Ryu Seung-ryong). Đây là một trong những nhân vật phản diện ấn tượng nhất của điện ảnh Hàn Quốc những năm gần đây. Cho Hak-ju không giết người vì khoái lạc; ông ta giết người vì một đức tin mù quáng vào quyền lực của gia tộc. Với ông ta, Joseon là của họ Cho, và nhà vua chỉ là một biểu tượng cần được duy trì bằng mọi giá, kể cả khi phải dùng đến loại cây hồi sinh đầy nguyền rủa. Sự đáng sợ của Cho Hak-ju nằm ở sự điềm tĩnh và trí tuệ. Ông ta coi dịch bệnh là một công cụ chính trị. Cách ông ta nhốt nhà vua (lúc này đã là xác sống) và dùng máu người để nuôi dưỡng ông ta là một hình ảnh ẩn dụ tàn nhẫn về việc tầng lớp thống trị bám víu vào những giá trị đã chết để tiếp tục cai trị. Cùng với Vương hậu (Kim Hye-jun), người con gái còn tàn độc và tham vọng hơn cả cha mình, gia tộc Haewon Cho đại diện cho cái 'ác' có hệ thống. Vương hậu là một biến số thú vị, cô ta phản ánh sự phản kháng tột cùng của người phụ nữ trong xã hội trọng nam khinh nữ, nhưng sự phản kháng đó lại đi chệch hướng thành một thảm họa hủy diệt. Sự sụp đổ của gia tộc này không chỉ là một kết thúc thỏa đáng về mặt nội dung, mà còn là lời cảnh báo về sự tự hủy diệt của lòng tham.

'Kingdom' đã tạo ra một bộ quy tắc mới cho xác sống: chúng sợ ánh sáng mặt trời (thực tế là nhiệt độ) và bị thu hút bởi mùi máu, tiếng động. Nhưng điểm khác biệt lớn nhất là cách chúng tương tác với bối cảnh lịch sử. Việc sử dụng những bộ hanbok rực rỡ, những cung điện bằng gỗ cổ kính và những cánh đồng hoang sơ làm nền cho những màn rượt đuổi đẫm máu tạo nên một hiệu ứng thị giác cực kỳ mạnh mẽ. Đạo diễn hình ảnh đã tận dụng tối đa ánh sáng tự nhiên, những ngọn đuốc lập lòe trong đêm tối để tạo ra bầu không khí ngột ngạt, bất an. Phim không lạm dụng jumpscare rẻ tiền. Sự kinh hoàng đến từ quy mô của đám đông và tốc độ kinh hoàng của lũ xác sống. Chúng không chậm chạp như trong 'The Walking Dead', mà hung hãn và điên cuồng như trong 'World War Z'. Tuy nhiên, đặt trong bối cảnh vũ khí thô sơ của thời Joseon (cung tên, gươm, súng kíp), áp lực sinh tồn trở nên nặng nề hơn gấp bội. Những trận đánh lớn, đặc biệt là trận thủ thành ở Sangju, được dàn dựng với tư duy của một phim chiến tranh sử thi, nơi chiến thuật và địa hình đóng vai trò quyết định. Sự kết hợp giữa kinh dị và sử thi này đã nâng tầm 'Kingdom' lên khỏi những tác phẩm cùng loại, biến nó thành một trải nghiệm điện ảnh thực thụ chứ không chỉ là một bộ phim truyền hình.

Bên cạnh những yếu tố kịch tính, 'Kingdom' vẫn dành khoảng trống cho những suy ngẫm về nhân tính. Nhân vật y sĩ Seo-bi (Bae Doona) đại diện cho khoa học, lòng trắc ẩn và sự thật. Trong khi mọi người mải mê chém giết hoặc tranh giành quyền lực, cô là người duy nhất đi tìm căn nguyên của dịch bệnh để chữa trị. Hay nhân vật Yeong-sin, một tay súng bí ẩn với quá khứ đau thương, đại diện cho những người dân thấp cổ bé họng bị nghiền nát bởi bánh xe lịch sử nhưng vẫn kiên cường đứng dậy. Bộ phim đặt ra câu hỏi: Ai mới thực sự là quái vật? Là những người dân nghèo đói biến thành xác sống, hay là những quan lại ngồi trên cao nhìn dân chết đói mà không mảy may lay động? Sự phân rã giai cấp được thể hiện rõ nhất ở cảnh những quý tộc tháo chạy trên thuyền, bỏ mặc người dân lại phía sau, để rồi cuối cùng chính sự ích kỷ đó đã dẫn đến cái chết của họ. 'Kingdom' khẳng định rằng trong một xã hội không có công bằng, dịch bệnh sẽ không chừa một ai, dù là kẻ quyền quý nhất hay người bần cùng nhất. Cái chết là sự bình đẳng cuối cùng, nhưng cũng là sự phán xét công tâm nhất.